Đèn sưởi nhà tắm: có cần không, lắp và dùng sao cho an toàn

Trả lời nhanh: Nhà có người lớn tuổi hoặc trẻ nhỏ, mùa gió lạnh miền Bắc thì nên lắp. Chọn đèn hồng ngoại carbon âm trần hoặc đèn halogen 2–3 bóng có lưới chắn. Lắp cách sàn 2,2–2,5 m, cách vòi sen 60–80 cm. Bật 5–10 phút trước khi tắm, 10–15 phút khi đang tắm rồi tắt. Giữ nhà tắm trên 20°C (Tochihara 2022, PMID 35168673).

Sáng sớm mùa lạnh, người lớn tuổi dậy đi vệ sinh, bước vào nhà tắm lát gạch.

Chân chạm sàn lạnh, cả người rùng mình.

Mùa này nhiều nhà bắt đầu tính đến đèn sưởi nhà tắm.

Nếu bạn đang muốn lắp đèn sưởi cho nhà tắm nhà mình, hoặc đang dùng rồi mà băn khoăn bật bao lâu, cách sàn bao xa, có hại da hay không, thì chọn đúng loại và bật đúng thời điểm là chuyện giữ ấm, cũng là chuyện tránh cú sốc huyết áp khi cởi đồ.

Bảng tóm tắt: 4 loại đèn sưởi nhà tắm phổ biến

Bốn loại dưới đây hay bày ở siêu thị điện máy Việt. Mỗi loại hợp một kiểu nhà tắm và một kiểu người.

Giải thích chi tiết từng loại ở mục chọn đèn sưởi nhà tắm nào.

Vì sao nhà có người lớn tuổi nên lắp đèn sưởi nhà tắm?

Vì chênh lệch nhiệt giữa phòng ngủ ấm và nhà tắm lạnh gây cú sốc huyết áp, và cú sốc này nguy hiểm với người cao tuổi.

Ví dụ, khi bước từ phòng ngủ 22°C vào nhà tắm 13°C, cơ thể bạn gặp chênh 9 độ.

Da gặp lạnh.

Mạch máu dưới da co lại để giữ nhiệt bên trong.

Tim phải bơm máu mạnh hơn qua các mạch bị co lại.

Huyết áp vọt lên ngay khi cởi đồ.

Rồi bạn bước vào bồn nước nóng 42°C.

Da gặp nóng.

Mạch máu nở rộng ra.

Huyết áp hạ xuống đột ngột.

Với người trẻ, cơ thể bù lại nhanh.

Với người cao tuổi, hệ điều hoà chậm hơn, dễ choáng, dễ ngất, dễ chìm nếu đang ngồi trong bồn.

Theo PubMed, một bài tổng quan về cách tắm kiểu Nhật (Tochihara, 2022, PMID 35168673) ước tính khoảng 19.000 người Nhật tử vong mỗi năm khi tắm, phần lớn vào mùa đông và phần lớn là người cao tuổi. Nguyên nhân chính là chênh lệch nhiệt lớn giữa phòng ngủ, phòng thay đồ, phòng tắm và nước nóng trong bồn.

Theo PubMed, một nghiên cứu prospective trên 4.593 ca liên quan tắm ở Tokyo, Saga và Yamagata (Suzuki, 2018, PMID 30146565) ghi 1.528 ca ngừng tim và 935 người sống nhưng cần cấp cứu. Phần lớn ca ngừng tim có mặt chìm trong nước bồn.

Theo PubMed, một khảo sát từ Văn phòng Pháp y Tokyo 2009–2011 với 3.289 ca tử vong tại nhà tắm (Suzuki, 2014, PMID 25503827) cho thấy phần lớn trên 60 tuổi, vào mùa đông, và 79,1% có dấu hiệu drowning. Hơn một nửa có bệnh tim mạch nền.

Theo PubMed, một nghiên cứu ở Kagoshima vùng ấm nhất Nhật (Hayashi, 2010, PMID 20349687) ghi 338 ca tử vong tại nhà tắm trong 2 năm, 88,8% trên 65 tuổi và 56,2% xảy ra mùa đông, dù khí hậu nơi đây không rét.

Ba nghiên cứu khác nhau, cùng câu chuyện: người cao tuổi, mùa đông, nhà tắm lạnh.

Vikicare nói thật: không phải cứ lắp đèn sưởi là xoá hết nguy cơ, nhưng không lắp thì nhà tắm lạnh vẫn là một bẫy chờ bố mẹ bạn mỗi sáng mùa lạnh.

Đèn sưởi nhà tắm làm gì cho người đi tắm?

Đèn sưởi nhà tắm làm hai việc: nâng nhiệt nhà tắm lên gần 20°C trước khi cởi đồ, và giữ ấm bên ngoài da khi đang tắm.

Đèn sưởi nhà tắm phổ biến ở Việt Nam là loại phát bức xạ hồng ngoại.

Khác với máy sưởi phòng ngủ (dầu, gốm, PTC) nâng nhiệt không khí cả phòng, đèn sưởi nhà tắm nâng nhiệt bề mặt vật và da người đứng trong vùng chiếu.

Bật đèn, bóng toả bức xạ hồng ngoại ra không gian trước đèn.

Da người và bề mặt tường, sàn, rèm hấp thụ bức xạ.

Da ấm lên, không khí ngay sát da ấm theo.

Vùng ấm chỉ nằm trong tầm chiếu khoảng 1–2 m trước đèn.

Lợi điểm: ấm nhanh, 5–10 phút là đủ, không phải chờ cả phòng nóng.

Lợi điểm thứ hai: nước và hơi ẩm trong nhà tắm không bị hạ xuống dưới 30% như máy sưởi phòng.

Theo PubMed, một thí nghiệm với 6 nữ sinh viên tắm trong phòng thay đồ ở 3 mức nhiệt 10°C, 17,5°C và 25°C (Kanda, 1996, PMID 8729472) cho thấy huyết áp tâm thu tăng rõ sau khi cởi đồ ở phòng 10°C, có tương quan nghịch mạnh giữa nhiệt phòng thay đồ và mức tăng huyết áp. Kết luận: 25°C là nhiệt tốt nhất cho phòng thay đồ và nhà tắm; 17,5°C là mức tối thiểu chịu được.

Theo PubMed, một thí nghiệm so sánh 11 người cao tuổi (khoẻ) và 10 người trẻ tắm trong phòng 20°C ở hai mức nước 42°C và 39°C (Ono, 2017, PMID 28421715) cho thấy ở người cao tuổi: huyết áp tâm thu tăng mạnh khi vừa bước vào bồn 42°C, rồi hạ nhanh trong lúc ngâm, rồi lại tăng khi mặc đồ trở lại. Người cao tuổi ít tiết mồ hôi hơn ở nhiệt 42°C.

Hai nghiên cứu này cho thấy: nhà tắm càng lạnh, huyết áp càng dao động, và người cao tuổi càng dễ bị tác động hơn người trẻ.

Chọn đèn sưởi nhà tắm nào cho nhà có người lớn tuổi?

Ưu tiên đèn hồng ngoại carbon âm trần hoặc đèn halogen 2–3 bóng có chụp lưới chắn, có công tắc riêng ngoài cửa nhà tắm.

Đèn hồng ngoại carbon âm trần (ống sợi carbon).

• Ống thuỷ tinh có sợi carbon bên trong, dài 20–40 cm, cho ánh sáng đỏ nhẹ hoặc không ánh sáng.
• Bức xạ hồng ngoại trung, ít chói mắt hơn halogen.
• Lắp âm trần, không chiếm diện tích tường nhà tắm.
• Tuổi thọ bóng dài, 3.000–5.000 giờ (hãng công bố).
• Giá cao hơn đèn halogen: khoảng 1,2–2,5 triệu một bộ 2 bóng.
• Hợp nhà tắm 4–8 m², trần cao từ 2,4 m, có người lớn tuổi hoặc trẻ nhỏ.
• Chọn mẫu có công tắc riêng ngoài cửa để không phải vào nhà tắm bật.

Đèn halogen 2–3 bóng (vàng hoặc đỏ cam).

• Bóng halogen tròn, giống bóng đèn phòng khách nhưng công suất cao hơn.
• Ánh sáng vàng chói hoặc đỏ cam. Loại đỏ cam dễ chịu mắt hơn vàng chói.
• Rẻ, 450 nghìn đến 1,2 triệu một bộ 2–3 bóng.
• Nóng rất nhanh, 1–2 phút là ấm vùng trước đèn.
• Nhược: bóng rất nóng, dễ cháy nếu chạm vải; ánh sáng vàng/đỏ chói mắt nếu nhìn thẳng; tuổi thọ bóng ngắn hơn carbon (1.000–2.000 giờ).
• Hợp nhà tắm 3–5 m², trần cao từ 2,2 m. Phải có chụp lưới chắn để tránh chạm bóng.

Đèn sưởi âm trần kết hợp quạt gió.

• Bộ âm trần có 1–2 bóng sưởi và một quạt hút gió.
• Vừa sưởi vừa hút hơi nước, hợp nhà tắm có trần giả.
• Giá 1,8–3,5 triệu một bộ.
• Nhược: quạt phát tiếng, không phù hợp người lớn tuổi hay bị ù tai.
• Hợp nhà tắm có hệ trần giả, cần hút gió thường xuyên, không có cửa sổ.

Đèn sưởi gốm hoặc thạch anh (hiếm bày ở Việt Nam).

• Thanh gốm hoặc ống thạch anh phát bức xạ, không có bóng đèn phát sáng.
• Không chói mắt, hợp người nhạy cảm với ánh sáng.
• Giá 1,5–3 triệu một bộ.
• Nhược: ít hãng bán, ít thợ biết lắp, bảo hành khó.
• Hợp nhà có người sợ ánh sáng vàng/đỏ, nhà tắm nhỏ.

Nếu nhà có người đặt máy tạo nhịp tim hoặc phụ nữ mang thai, không chọn mẫu đèn sưởi kết hợp từ trường xung. Đèn sưởi nhà tắm thông thường chỉ phát bức xạ nhiệt, không có từ trường xung, nên dùng được bình thường. Hỏi bác sĩ đang theo dõi trước khi dùng bất kỳ thiết bị nhiệt kết hợp sóng nào.

Lắp đèn sưởi nhà tắm thế nào cho an toàn?

Lắp cách sàn 2,2–2,5 m, cách vòi sen ngang 60–80 cm, có công tắc riêng ngoài cửa.

Bước 1: Chọn chỗ lắp cách sàn 2,2–2,5 m

Đứng dưới đèn, với tay lên không chạm được bóng.

Cách sàn thấp hơn 2 m: trẻ con với tay sờ bóng, bỏng rộp.

Cách sàn cao hơn 2,8 m: bức xạ xuống da yếu, không đủ ấm cho người cao tuổi hạ huyết áp đang đứng dưới.

Khoảng vàng: 2,2–2,5 m với trần nhà tắm phổ biến ở nhà phố Việt.

Với trần cao từ 3 m: dùng đèn hồng ngoại carbon công suất cao hơn, hoặc hạ bộ đèn xuống bằng cần treo cố định.

Bước 2: Đặt cách vòi sen ngang 60–80 cm

Đèn và vòi sen cùng khu nhưng không cùng vị trí.

Nước và điện không được chạm nhau.

Cách vòi sen gần hơn 50 cm: nguy cơ bắn nước lên bóng, nổ.

Cách vòi sen xa hơn 1,2 m: vùng ấm không trùm được chỗ đứng tắm.

Khoảng vàng: 60–80 cm ngang chỗ đứng tắm.

Nếu nhà tắm có vòi sen và bồn tắm riêng, lắp đèn giữa 2 khu, hoặc lắp 2 đèn (một cho khu vòi sen, một cho khu lau khô mặc đồ).

Bước 3: Dùng công tắc riêng, đặt ngoài cửa nhà tắm

Công tắc trong nhà tắm: tay ướt bật tắt, dễ giật điện.

Công tắc ngoài cửa nhà tắm, cao 1,2 m: bật trước khi vào, tắt sau khi ra.

Chọn công tắc kín, có đèn báo đỏ khi đang bật.

Có đèn báo để không quên tắt sau khi ra, tránh để đèn chạy 2–3 tiếng khi nhà đã đi làm.

Bước 4: Dùng dây dẫn và cầu dao riêng

Đèn sưởi nhà tắm 2–3 bóng kéo điện 400–1.100 W.

Không cắm chung ổ với máy nước nóng, máy giặt, lò vi sóng.

Có cầu dao chống giật (ELCB/RCCB) riêng cho khu nhà tắm, 30 mA trở xuống.

Dây dẫn luồn ống nhựa cứng, không chôn thẳng tường ẩm.

Nên có thợ điện lắp, không tự nối.

Bước 5: Có chụp lưới chắn bóng

Đèn halogen bóng rất nóng, chạm tay bỏng, chạm vải cháy.

Chọn mẫu có chụp lưới inox hoặc lưới sợi thuỷ tinh chắn bóng.

Lưới dày đủ để trẻ nhỏ dưới 10 tuổi không thọc tay qua, nhưng vẫn thoáng đủ để bức xạ chiếu xuống.

Đèn hồng ngoại carbon ống thuỷ tinh thì bên trong đã có vỏ chắn, nhưng vẫn nên có khung bảo vệ nếu nhà có trẻ nhỏ.

Bước 6: Lắp xong thì thử bật 15 phút, kiểm nhiệt sàn

Lắp xong, bật đèn 15 phút với nhà tắm đóng cửa.

Đặt nhiệt kế rời (50–100 nghìn ở siêu thị điện máy) ở chỗ bố mẹ hay đứng tắm.

Sau 10 phút, nhiệt chỗ đó phải lên trên 20°C.

Sau 15 phút, nhiệt phải lên 22–24°C.

Nếu không lên: hoặc đèn công suất yếu, hoặc nhà tắm quá rộng, hoặc đèn lắp quá cao. Đổi vị trí hoặc tăng số bóng.

Ba cách lắp cụ thể theo nhà:

• Nhà tắm nhỏ 3–4 m², trần 2,2 m: 1 bộ đèn halogen 2 bóng âm trần, cách vòi sen 70 cm, công tắc riêng.
• Nhà tắm vừa 5–7 m², trần 2,4 m: 1 bộ đèn hồng ngoại carbon âm trần 2 bóng, cách vòi sen 80 cm, có đèn báo bên ngoài.
• Nhà tắm có khu vòi sen và khu lau khô riêng: 2 bộ (1 bộ carbon âm trần khu vòi sen + 1 đèn halogen gắn tường khu lau khô), 2 công tắc.

Bật đèn sưởi nhà tắm bao lâu trước khi tắm, bao lâu khi đang tắm?

Bật 5–10 phút trước khi vào nhà tắm, bật 10–15 phút khi đang tắm, tắt khi ra khỏi nhà tắm.

Bước 1: Trước khi tắm, bật 5–10 phút cho nhà tắm trên 20°C

Trước khi bố mẹ bạn hoặc chính bạn vào nhà tắm, bật công tắc ngoài cửa.

Để đèn chạy 5 phút nếu nhà tắm nhỏ dưới 4 m².

Để đèn chạy 7–10 phút nếu nhà tắm 5–7 m² hoặc ngày lạnh dưới 15°C.

Vào nhà tắm, cởi đồ, cảm giác không rùng mình là đạt.

Bước 2: Trong lúc tắm, bật 10–15 phút

Người lớn tuổi tắm trung bình 10–15 phút.

Đèn cứ bật suốt lúc đang tắm, bức xạ hồng ngoại ấm da khi nước rửa trôi.

Đứng cách đèn 1–1,5 m, không đứng ngay dưới bóng (tránh chói mắt khi ngẩng lên).

Không nhìn thẳng vào bóng halogen vàng/đỏ.

Bước 3: Sau khi tắm, bật thêm 2–3 phút để lau khô mặc đồ

Tắm xong, tắt vòi sen.

Vẫn giữ đèn sưởi bật.

Lau khô người, mặc áo ấm trong nhà tắm còn ấm, không trần ra ngoài trong khi tóc còn ướt.

Bước ra khỏi nhà tắm, tắt công tắc.

Nhắc nhở người lớn tuổi: ra khỏi nhà tắm, ngồi xuống ghế 1–2 phút trước khi đứng dậy đi tiếp, cho huyết áp ổn định.

Bước 4: Không bật đèn sưởi liên tục 1–2 tiếng

Đèn sưởi nhà tắm thiết kế để bật ngắn (dưới 30 phút mỗi lần).

Bật liên tục 1–2 tiếng: bóng quá nóng, chụp lưới nóng dần, nhiệt dồn hộp quạt (nếu có), dễ cháy nhựa.

Người tắm xong, tắt công tắc; đi hong tóc, uống trà, 1 tiếng sau có người tắm nữa thì bật lại 5–10 phút.

Bước 5: Kiểm bóng và lưới chắn mỗi 2–3 tháng

Hơi ẩm nhà tắm làm oxit bám bóng và lưới.

Mỗi 2–3 tháng, tắt cầu dao, chờ bóng nguội, tháo lưới xuống rửa, lau khô, lắp lại.

Bóng mờ, có vết nứt, bật không sáng đều: thay bóng ngay. Không dùng tiếp.

Dây dẫn có chỗ ẩm, nứt vỏ cao su: gọi thợ điện, không tự nối.

Ba liều cụ thể theo tình huống:

• Người cao huyết áp, nhà tắm 5 m²: bật đèn 7 phút trước khi vào, bật thêm 12 phút lúc đang tắm, tắt khi ra.
• Người lớn tuổi, trời 15°C: bật đèn 10 phút trước khi vào vì nhà tắm nguội, bật 15 phút khi đang tắm.
• Người trẻ khoẻ, trời 18°C: bật đèn 5 phút trước và 10 phút khi đang tắm là đủ, không cần bật lâu.

Lỗi hay gặp khi dùng đèn sưởi nhà tắm

Phần lớn tai nạn đèn sưởi nhà tắm không phải vì đèn quá nóng rõ, mà vì lắp sai, bật sai, hoặc dùng cho đối tượng chưa phù hợp.

1. Lắp đèn quá thấp (dưới 2 m). Trẻ con với tay chạm bóng halogen, bỏng rộp. Luôn giữ cách sàn 2,2–2,5 m.
2. Lắp đèn ngay trên vòi sen. Nước bắn lên bóng, nổ bóng, bay mảnh thuỷ tinh. Giữ cách vòi sen ngang 60–80 cm.
3. Dùng công tắc trong nhà tắm, tay ướt bật tắt. Nguy cơ giật điện. Luôn đặt công tắc ngoài cửa, cao 1,2 m, có cầu dao chống giật riêng.
4. Nhìn thẳng vào bóng halogen vàng/đỏ. Chói võng mạc, nhất là người cao tuổi đục thuỷ tinh thể. Đứng cách đèn 1–1,5 m và không ngẩng mặt lên bóng khi gội đầu.
5. Bật đèn sưởi 1–2 tiếng liền. Bóng quá nóng, chụp lưới nóng, dễ cháy đồ nhựa. Luôn tắt ngay khi ra khỏi nhà tắm.
6. Dùng đèn halogen không có chụp lưới chắn trong nhà có trẻ nhỏ. Trẻ thò tay chạm bóng, bỏng độ 2–3. Luôn chọn mẫu có lưới chắn và kiểm lưới mỗi 2–3 tháng.
7. Không có cầu dao chống giật riêng cho nhà tắm. Khi dây rò, giật điện thẳng vào người. Chi thêm 300–500 nghìn cho ELCB/RCCB 30 mA.
8. Lắp đèn ở phòng tắm có cửa sổ hướng gió lùa. Gió lùa làm nhiệt không giữ được, đèn chạy không đủ nhiệt. Đóng cửa sổ trước khi bật đèn.
9. Để người đang sốt, say rượu, uống thuốc an thần đứng tắm dưới đèn sưởi. Cảm giác da báo nóng chậm, dễ bỏng. Nếu đang sốt, không cần đèn sưởi; nếu đã uống rượu/thuốc ngủ, chờ đến sáng mới tắm.

Mẹo cứng:

• Lắp đèn phải có thợ điện. Không tự nối.
• Luôn tắt công tắc khi ra khỏi nhà tắm.
• Mua một nhiệt kế rời 50–100 nghìn, treo trong nhà tắm, kiểm nhiệt sau 10 phút bật đèn.

Đèn sưởi nhà tắm có đủ ấm cho người lớn tuổi mùa lạnh không?

Đủ ấm trong nhà tắm, nhưng không đủ nếu bố mẹ bạn còn lạnh sâu sau khi bước ra.

Đèn sưởi nhà tắm giải quyết chênh lệch nhiệt khi cởi đồ và đang tắm.

Nó không giải quyết lạnh sâu bên trong người sau khi tắm.

Người cao tuổi lạnh sâu, hoặc người sau sinh hay lạnh, hoặc người tay chân lạnh kinh niên, cần một việc khác: ấm lại vùng lưng, bụng, chân sau khi ra khỏi nhà tắm.

Hai cách này bổ sung nhau, không thay thế nhau.

Nhà có bố mẹ chỉ hay rùng mình khi tắm: đèn sưởi nhà tắm là đủ.

Nhà có bố mẹ hay tay chân lạnh ngay cả trong chăn, hoặc mất ngủ vì lưng lạnh: cần thêm tấm sưởi hoặc đai sát người. Chóng mặt sau khi tắm thì đi khám trước.

Nếu bố mẹ cần ấm sát người sau khi tắm, Vikicare có gì?

Có 4 lựa chọn tuỳ nhu cầu nằm toàn thân hay ấm vùng, dùng nhanh hay dùng cả đêm.

Nệm Dưỡng Sinh MP80: nằm toàn thân sau khi tắm, có 2 bộ massage kèm.

• Kích thước 80×190 cm, 1.196 viên tourmaline lục giác, 310 W.
• 10 mức nhiệt 30–70°C, hẹn giờ 1–12 tiếng, chắn sóng điện từ, không có từ trường xung.
• Người cao huyết áp ổn định và người đặt máy tạo nhịp dùng được (hỏi bác sĩ đang theo dõi trước).
• Chuẩn liều: dưới 40°C nằm được qua đêm, 40–45°C tối đa 2 tiếng.
• Hợp người lớn tuổi hay đau mỏi lưng, gối, tay chân lạnh sau khi tắm.
• Giá 8.990.000đ (xem giá hôm nay trên vikicare.com).

Thảm Dưỡng Sinh M70P: thảm 70×160 cm, có 24 đèn đỏ Photon.

• Đá tourmaline lục giác, 736 viên, 250 W.
• 24 đèn Photon đỏ bước sóng 660 nm, không phải đèn hồng ngoại.
• Người dưới 1 mét 6 nằm vừa; phòng nhỏ.
• Thảm gấp gọn, đóng thùng, giao toàn quốc và nước ngoài.
• Giá 7.890.000đ.

Tấm Ấm Lưng MN50: tấm 50×100 cm, mua thử lần đầu.

• Đá tourmaline lục giác, có bộ điều khiển chỉnh nhiệt và hẹn giờ.
• Đắp bụng, lót lưng khi ngồi, hoặc gấp mang đi xa.
• Hợp người muốn mua trước một tấm nhỏ cho mẹ hoặc bố, chưa đầu tư ngay nệm toàn thân.
• Giá 3.390.000đ.

Đai An Khang B3: đai dài 25×140 cm, cho lạnh bụng cả vùng, đau mỏi lưng.

• 189 viên đá tourmaline lục giác, 12 đèn Photon đỏ.
• Quấn hết vòng bụng, phủ cả lưng dưới.
• Hợp phụ nữ sau sinh muốn giữ ấm bụng và lưng, người lớn tuổi lạnh bụng kéo dài.
• Giá 3.890.000đ trên web.

Bốn sản phẩm trên đều bảo hành 24 tháng.

Cửa hàng Vikicare: 211 D8, KP Phú Tân, P. Bình Dương, TP.HCM.

Người cao huyết áp ổn định dùng được, nhiệt tối đa 45°C, không làm nóng gáy.

Phụ nữ mang thai: không dùng nhiệt lên bụng, lưng dưới, đùi.

Giãn tĩnh mạch chân: cẳng chân để ngoài thảm, chườm vùng lưng, bụng được.

Cách dùng chung cho mọi đồ ấm sát người: Túi chườm nóng: chọn loại nào, dùng bao nhiêu độ, bao lâu cho an toàn.

Ai trong nhà cần cẩn thận khi dùng đèn sưởi nhà tắm?

Có 6 nhóm nên dùng đèn sưởi nhà tắm khác cách người bình thường.

1. Trẻ sơ sinh và trẻ dưới 1 tuổi. Da mỏng, nhạy. Không bật đèn sưởi khi tắm cho trẻ, hoặc chỉ bật 3–5 phút ở vị trí trần cao, không chiếu thẳng mắt trẻ. Người lớn bế trẻ đứng xa đèn 1,5 m.
2. Trẻ nhỏ 1–10 tuổi. Luôn có người lớn canh, chọn đèn có chụp lưới chắn, không để trẻ tắm một mình dưới đèn halogen.
3. Người cao huyết áp. Giữ nhà tắm trên 20°C, không chĩa đèn thẳng gáy, ra khỏi nhà tắm ngồi 1–2 phút trước khi đứng dậy. Nếu dùng tấm sưởi hoặc đai sát người sau khi tắm, nhiệt tối đa 45°C.
4. Người đang sốt hoặc nhiễm trùng. Không bật đèn sưởi, mở cửa thoáng khí; nếu đang sốt trên 38,5°C, hoãn tắm, hỏi bác sĩ.
5. Người đục thuỷ tinh thể, mắt yếu. Không nhìn thẳng bóng đèn halogen vàng/đỏ. Nếu nhà có người đục thuỷ tinh thể, chọn đèn hồng ngoại carbon ít chói hơn.
6. Người đặt máy tạo nhịp tim. Đèn sưởi hồng ngoại thông thường không ảnh hưởng. Không chọn thiết bị sưởi kết hợp từ trường xung. Hỏi bác sĩ đang theo dõi trước khi dùng bất kỳ thiết bị nhiệt kết hợp sóng nào.

Phụ nữ mang thai dùng được đèn sưởi nhà tắm bình thường để giữ ấm phòng tắm. Không ngâm bồn nước nóng trên 39°C, không đứng dưới đèn sưởi gần hơn 1 m, không chĩa đèn thẳng bụng.

Khi nào phải đi khám hoặc gọi cấp cứu ngay?

Có một trong các dấu hiệu dưới đây thì không chờ: tắt đèn, mở cửa, đưa đi khám.

1. Đau đầu dữ dội, chóng mặt, buồn nôn ngay sau khi ra khỏi nhà tắm, kèm huyết áp vọt trên 180/110 hoặc rơi xuống dưới 90/60: nghi cú sốc huyết áp cấp. Gọi 115 ngay.
2. Méo miệng, nói khó, yếu nửa người, đau đầu đột ngột sau khi tắm: nghi tai biến mạch máu não. Gọi 115 ngay.
3. Đau ngực lan lên hàm, vai trái, kèm khó thở khi hoặc sau khi tắm: nghi cơn đau tim. Gọi 115 ngay.
4. Người lớn tuổi ngã trong nhà tắm, bất tỉnh hoặc không đứng dậy được. Gọi 115, không di chuyển nếu nghi gãy xương.
5. Da chạm bóng đèn halogen có vệt đỏ sậm, phồng nước, rát sau 2 giờ. Bỏng, đi khám chuyên khoa bỏng.
6. Mắt chói, nhức, nhìn mờ kéo dài sau khi tắm dưới đèn vàng/đỏ nhiều ngày. Đi khám mắt, cân nhắc đổi sang đèn carbon.
7. Ho khan, chảy máu cam, khó thở kéo dài sau khi tắm có đèn sưởi kết hợp quạt. Nghi khô mũi họng, đi khám chuyên khoa hô hấp.

Dấu hiệu đi khám sớm (không phải 115 nhưng không nên chờ): sáng dậy đo huyết áp cao hơn thường 20 mmHg trong một tuần sau khi lắp hoặc đổi thiết bị sưởi; mắt khô cộm cả tuần sau khi dùng đèn halogen cường độ cao; chóng mặt sau mỗi lần tắm, không đỡ sau 2–3 ngày.

Trải nghiệm thật từ khách Vikicare

Có một chú khách ở Lâm Đồng, hơn 60 tuổi, có bệnh gan B, tuyến tiền liệt và giãn tĩnh mạch.

Khi được hỏi muốn cải thiện gì nhất, chú trả lời gọn: “Huyết áp, đau vai gáy”.

Trước khi dùng, chú huyết áp cao, đau vai gáy, trào ngược, đi bộ hay thở dốc, tiểu đêm nhiều.

Chú mua một bộ 3 món đá trắng: thảm 80×190, đai và gối.

Chú nằm nệm đá đều mỗi ngày, ăn kiêng kỷ luật, kết hợp phơi nắng, hít thở, uống hơn 2 lít nước mỗi ngày, uống chanh + muối khoáng buổi sáng.

Sau 6 tuần, chú gửi ảnh 2 phiếu khám bệnh viện: lần đầu 147/93, lần sau 127/89.

Hai tháng rưỡi sau: “Huyết áp ổn định dưới 130.”

Chú nhắn thêm: “Giảm đi tiểu đêm”, “Giảm đau nhức nữa”.

Nhưng chú cũng nói thật: vai gáy chú vẫn còn đau, chưa hết.

Chuyện của chú là chuyện của một người làm cả cụm việc: nằm nệm đá đều, ăn kiêng kỷ luật, uống đủ nước, hít thở, phơi nắng.

Đèn sưởi nhà tắm cho bố mẹ bạn giải quyết phần ngoài da khi tắm.

Thảm hoặc đai sát người sau khi tắm giải quyết phần lạnh sâu bên trong.

Mức cải thiện và thời gian mỗi người một khác.

Có khách thấy đỡ sau một tháng.

Có khách phải 2–3 tháng.

Có khách lạnh sâu lâu năm cần kiên trì và đi khám thêm chuyên khoa.

Câu hỏi thường gặp

Nhà có người già có nên lắp đèn sưởi nhà tắm không?
Nên. Chênh lệch nhiệt giữa phòng ngủ và nhà tắm vào mùa đông ở người cao tuổi liên quan với dao động huyết áp mạnh, dễ dẫn tới ngất và tai nạn khi tắm. Theo PubMed, một bài tổng quan về tắm Nhật (Tochihara 2022, PMID 35168673) ước tính khoảng 19.000 người Nhật tử vong mỗi năm khi tắm, phần lớn mùa đông và người cao tuổi; khuyến cáo giữ phòng thay đồ và nhà tắm trên 20°C, cao hơn vài độ cho người lớn tuổi. Chọn đèn hồng ngoại carbon âm trần hoặc đèn halogen có chụp lưới, lắp cách sàn 2,2–2,5 m, cách vòi sen 60–80 cm, có công tắc riêng ngoài cửa và cầu dao chống giật.

Đèn sưởi nhà tắm bật bao lâu trước khi tắm?
5–10 phút tuỳ diện tích. Nhà tắm nhỏ 3–4 m² bật 5 phút là đủ ấm, nhà tắm 5–7 m² hoặc ngày lạnh dưới 15°C cần 7–10 phút. Vào tắm thấy không rùng mình khi cởi đồ là đạt. Trong lúc tắm, cứ bật suốt 10–15 phút. Sau khi tắm, bật thêm 2–3 phút để lau khô mặc đồ rồi tắt khi ra khỏi nhà tắm.

Đèn sưởi nhà tắm 2 bóng hay 3 bóng tốt hơn?
Số bóng chọn theo diện tích. Nhà tắm 3–4 m², trần 2,2 m: 2 bóng đủ ấm. Nhà tắm 5–7 m², trần 2,4 m: 3 bóng hoặc 2 bộ 2 bóng ở 2 vị trí. Quan trọng hơn số bóng là có chụp lưới chắn, lắp đúng cao độ, có công tắc riêng ngoài cửa và cầu dao chống giật 30 mA.

Đèn sưởi nhà tắm có hại da không?
Không, nếu đứng cách đèn 1–1,5 m và bật ngắn (dưới 20 phút mỗi lần tắm). Đèn hồng ngoại ở nhà tắm phát bức xạ cường độ thấp, chủ yếu làm ấm bề mặt da. Nhà tắm có hơi ẩm, không khô như phòng ngủ dùng máy sưởi khô. Nếu nhìn thẳng bóng halogen vàng/đỏ nhiều phút liền, mắt có thể mỏi, chói; chọn đèn carbon ít chói hơn cho người đục thuỷ tinh thể hoặc nhạy sáng.

Đèn sưởi nhà tắm có đủ ấm cho bố mẹ bị lạnh sâu không?
Đèn sưởi nhà tắm làm ấm trong lúc tắm. Nó không giải quyết lạnh sâu bên trong cho người sau sinh, người lạnh kinh niên, người tay chân lạnh ngay cả trong chăn. Những trường hợp này cần thêm tấm sưởi hoặc đai có bộ điều khiển, dùng sau khi tắm 20–30 phút, cài dưới 40°C.

Lắp đèn sưởi nhà tắm cách sàn bao nhiêu là đủ?
2,2–2,5 m với nhà tắm trần 2,2–2,6 m phổ biến ở nhà phố Việt. Thấp hơn 2 m: trẻ con với tay chạm bóng, bỏng. Cao hơn 2,8 m: bức xạ xuống da yếu. Với trần cao từ 3 m, dùng đèn carbon công suất cao hơn hoặc hạ đèn xuống bằng cần treo cố định. Luôn cách vòi sen ngang 60–80 cm.

Có cần cầu dao chống giật riêng cho nhà tắm không?
Có. Đèn sưởi nhà tắm 400–1.100 W kết hợp môi trường ẩm cần cầu dao chống giật (ELCB/RCCB) riêng 30 mA trở xuống. Chi phí thêm khoảng 300–500 nghìn, lắp chung với bảng điện nhà tắm hoặc hộp cầu dao tổng. Nên có thợ điện lắp, không tự nối. Công tắc đèn đặt ngoài cửa nhà tắm, cao 1,2 m, có đèn báo đỏ khi đang bật.

Đọc tiếp

• Túi chườm nóng: chọn loại nào, dùng bao nhiêu độ, bao lâu cho an toàn
• Máy sưởi cho phòng ngủ người già: chọn loại nào an toàn, đỡ khô da
• Đèn hồng ngoại: chiếu bao lâu, cách bao xa, có hại da hay giòn xương không
• Miếng dán giữ nhiệt: dán ở đâu, bao lâu, ai không nên dùng
• Túi chườm nóng, chăn điện hay thảm đá nóng: chọn gì cho người lớn tuổi

Lời cuối

Nhà tắm bố mẹ mùa lạnh về cần một việc duy nhất: đủ ấm trong 15 phút tắm.

Đèn hồng ngoại carbon âm trần hoặc đèn halogen 2–3 bóng có chụp lưới, lắp cách sàn 2,3 m, cách vòi sen 70 cm, công tắc ngoài cửa: đó là cách.

Tối nay, bạn làm 2 việc nhỏ.

Việc 1: ra nhà tắm bố mẹ, đo nhiệt bằng nhiệt kế rời (50–100 nghìn ở siêu thị điện máy) vào lúc trước giờ tắm. Dưới 18°C thì tính lắp đèn sưởi tuần sau, nhờ thợ điện quen.

Việc 2: nếu bố mẹ hay tay chân lạnh ngay cả trong chăn, nhắn Zalo Vikicare 0934878315, kể tuổi, chỗ hay đau hoặc hay lạnh (lưng, bụng, cổ vai gáy), bệnh nền (cao huyết áp, tiểu đường, mang thai, đặt máy tạo nhịp không).

Vikicare nhận tin, nhân viên gợi ý Nệm MP80, Thảm M70P, Tấm MN50 hoặc Đai B3 với mức nhiệt và cách dùng riêng.

Không ai lắp đèn sưởi nhà tắm vì thích đèn. Lắp là để một sáng mùa lạnh, bố mẹ bước ra khỏi nhà tắm không rùng mình.

Nguồn tham khảo

1. Tochihara Y, 2022. A review of Japanese-style bathing: its demerits and merits. J Physiol Anthropol. PMID 35168673. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35168673/
2. Suzuki M và cs., 2018. Incidence and Characteristics of Bath-related Accidents. Intern Med. PMID 30146565. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30146565/
3. Suzuki H và cs., 2014. Characteristics of sudden bath-related death investigated by medical examiners in Tokyo, Japan. J Epidemiol. PMID 25503827. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25503827/
4. Suzuki H, 2017. Bath-related deaths: Preventive strategies and suggestions for general physicians. J Gen Fam Med. PMID 29263984. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29263984/
5. Hayashi T và cs., 2010. Bath-related deaths in Kagoshima, the southwest part of Japan. Med Sci Law. PMID 20349687. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20349687/
6. Kanda K và cs., 1996. Effects of the thermal conditions of the dressing room and bathroom on physiological responses during bathing. Appl Human Sci. PMID 8729472. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8729472/
7. Ono J và cs., 2017. Effect of water bath temperature on physiological parameters and subjective sensation in older people. Geriatr Gerontol Int. PMID 28421715. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28421715/

Vikicare · Người sáng lập: Trương Kiều Như · 7 nghiên cứu đã đọc · Cập nhật 11/2026